Bezpieczeństwo Pracy i Ochrona Środowiska w Górnictwie 2015/09


  • Stawy Mikulczyckie w Zabrzu przykładem pozytywnych przekształceń terenu pogórniczego
    Pozostałością górnictwa, rozwijającego się w Zabrzu od 1790 r., oprócz licznych zabytków techniki, są m.in. bezodpływowe niecki osiadań. Utworzone w nich zbiorniki wodne tworzą nowe siedliska przyrodnicze o bioróżnorodności przewyższającej bioróżnorodność siedlisk pierwotnych. Przykład takiego siedliska, opisany w artykule, stanowią Stawy Mikulczyckie w Zabrzu, tworzące dogodne miejsce rozrodu ptaków wodno-błotnych, a po przeprowadzonej rewitalizacji także miejsce o walorach edukacyjnych i rekreacyjnych.
  • Rekreacyjne wykorzystanie terenów pogórniczych na przykładzie Kądzielni w Kielcach
    Kamieniołom "Kadzielnia" funkcjonował przez około 200 lat. Początki jego powstawania sięgają prawdopodobnie XVIII w., a za koniec funkcjonowania uznaje się rok 1962. Odkrywkową eksploatację prowadzono tu z użyciem metod strzelniczych. Surowiec - wapień górnodewoński, przeznaczano głównie do produkcji wapna, wypalanego w piecach w sąsiedztwie kamieniołomu. Pozostałością po dawnym kamieniołomie "Kadzielnia" jest wyrobisko górnicze, pośrodku którego znajduje się ostaniec zwany Skałką Geologów. Nie wszystkie koncepcje planistyczne na Kadzielni zostały zrealizowane. Pomimo tego, miejsce to jest doskonałym przykładem zagospodarowania terenu poeksploatacyjnego, który stanowi obecnie rezerwat i park rekreacyjny wraz z amfiteatrem i jaskiniami udostępnionymi do zwiedzania.
  • Tereny po eksploatacji surowców skalnych ostoją bioróżnorodności - na przykładzie wybranych wyrobisk na Pogórzu Cieszyńskim
    Na Pogórzu Cieszyńskim od ponad 200 lat wydobywa się surowce skalne. Pozostałością po ich pozyskaniu są liczne wyrobiska. Artykuł prezentuje bogactwo przyrodnicze tych obiektów. Mimo iż stanowią siedliska pochodzenia antropogenicznego, są bardzo ważne dla zachowania bioróżnorodności całego pogórza. Występuje w nich szereg rzadkich i chronionych oraz ustępujących gatunków grzybów, roślin i zwierząt. Do jednych z najważniejszych należą storczykowate, umieszczone w "Polskiej czerwonej księdze roślin". Dawne kamieniołomy są także miejscem występowania rzadkich na Pogórzu Cieszyńskim zbiorowisk roślinnych, jakimi są np. buczyna storczykowa oraz ciepłolubne murawy.
  • Dawne kamieniołomy dolnośląskie dzisiejszą atrakcją geoturystyczną
    Województwo dolnośląskie to rejon, który od zawsze był i do dziś jest wyjątkowo bogaty w zasoby naturalne. Na kartach historii zapisane zostały czasy świetności lokalnych społeczności, które były związane z wydobywaniem cennych kruszców, surowców skalnych dla budownictwa, czy minerałów cieszących oko. Szczególną rolę odegrało górnictwo: rud miedzi, złota, srebra, arsenu, uranu, barytu, fluorytu oraz odkrywkowe wydobycie surowców skalnych: granitów, bazaltów, piaskowców, marmurów, łupków i wapieni. Pozostawione tereny w zależności od warunków miejscowych, historycznych i zasobności ich właścicieli zostały w różny sposób zagospodarowane. Artykuł przedstawia zagospodarowanie miejsc po wybranych, dawnych kamieniołomach, stanowiących dziś atrakcje geoturystyczne. Pozwala to zweryfikować stereotypowy pogląd, że górnictwo pozostawia po sobie tylko "pustynię".
  • Pozostałości po eksploatacji surowców mineralnych na Śląsku Cieszyńskim atrakcją geoturystyczną regionu