Bezpieczeństwo Pracy i Ochrona Środowiska w Górnictwie 2015/11


  • Realizacja projektu naukowego w zakresie podmorskiej sekwestracji CO2 w południowej części Morza Bałtyckiego
    Wzrost emisji gazów cieplarnianych do atmosfery staje się ważnym problemem wielu krajów na świecie. Jednym ze sposobów ograniczenia ich emisji jest geologiczna sekwestracja CO2 pochodzenia antropogenicznego. W celu poznania możliwości stosowania tego rozwiązania na skalę przemysłową prowadzi się projekty naukowe i działania demonstracyjne. W artykule opisano realizację projektu badawczego, dotyczącego sekwestracji CO2 w strukturach podmorskich w Polskiej Wyłącznej Strefie Ekonomicznej Morza Bałtyckiego. W efekcie realizacji projektu powstała szeroka baza danych i informacji o charakterze interdyscyplinarnym. Na podstawie ich analizy przedstawiono wstępne wnioski dla potencjalnej lokalizacji podmorskiego zatłaczania dwutlenku węgla. ponadto projekt dostarczył cennych doświadczeń, które mogą posłużyć, jako wytyczne do postępowania przy realizacji sekwestracji na skalę przemysłową.
  • Wpływ temperatury na ubytek masy i gęstość objętościową skał osadowych
    W artykule przedstawiono wyniki badań ubytku masy oraz gęstości objętościowej iłowców i piaskowców o różnym uziarnieniu, poddanych działaniu temperatury z zakresu od 100 do 1000o C.  Próbki skał pobrano z różnych rejonów GZW, z wszystkich obecnie eksploatowanych ogniw litostratygraficznych karbonu produktywnego. Na podstawie wyników badań, stwierdzono zmianę ubytku masy wraz ze wzrostem uziarnienia. Największe zmiany zaobserwowano wśród iłowców, natomiast najmniejsze w piaskowcach gruboziarnistych. W przypadku zmian wartości gęstości objętościowej, po działaniu temperatury 600o C wykazano różne jej zmiany, w porównaniu z wartością w stanie powietrzno-suchym. Po działaniu temperatury 1000o C, wszystkie badane skały wykazały natomiast spadek wartości gęstości objętościowej.
  • Badanie wpływu eksploatacji kruszyw naturalnych spod lustra wody w kopalni "Dwory" koło Oświęcimia
    W artykule przedstawiono wyniki geodezyjnych pomiarów badawczych i kontrolnych pomagające ocenić wpływ eksploatacji złóż spod powierzchni wody na stateczność skarp w sąsiedztwie linii wysokiego napięcia WN 110 kV, w kopalni kruszywa "Dwory" koło Oświęcimia. Przeprowadzone obserwacje i badania mają za zadanie zapobiec ewentualnej, niepożądanej utracie stateczności skarp w sąsiedztwie wymienionych obiektów budowlanych, obserwować i analizować zjawiska towarzyszące eksploatacji spod wody i wyciągać konstruktywne wnioski dla zachowania bezpieczeństwa.
  • Współpraca kotwi z górotworem
    W artykule opisano zasady współpracy kotwi z górotworem, charakteryzując działanie kotwi wklejanych i mocowanych mechanicznie oraz mocowanych odcinkowo i na całej swojej długości. Omówiono także wpływ czynników technicznych, decydujących o skuteczności pracy pojedynczej kotwi. stwierdzono, że największą nośność oraz najlepszy efekt wzmocnienia można uzyskać stosując kotwy iniekcyjne. Wskazano także najważniejsze czynniki wpływające na bezpieczeństwo pracy kotwi. Z analizy wynika, że o powodzeniu stosowania kotwi decydują przede wszystkim mocne niespękane skały, drobne wymieszanie spoiwa lub też proporcja wody i cementu równa 0,30-0,35 oraz średnica otworu kotwiowego większa o 4-5 mm od średnicy kotwi. Niezbędna jest także weryfikacja projektu kotwienia przy zmieniających się warunkach naturalnych oraz górniczych.
  • Górniczy Park Pamięci