Praca i Zabezpieczenie Społecznie 2019/03

  •  Artykuły
    • „Pracować nad lepszą przyszłością”. W sprawie raportu Światowej Komisji ds. przyszłości pracy (MOP)
      Raport Światowej Komisji ds. przyszłości pracy, zatytułowany „Pracować nad lepszą przyszłością”, który będzie stanowił kanwę tegorocznej debaty Konferencji Międzynarodowej (czerwiec), świętującej przypadające w tym roku stulecie Międzynarodowej Organizacji Pracy, zdaniem autorki nie do końca spełnia pokładane w nim oczekiwania. Po pierwsze, nie bierze się w nim pod uwagę ewentualności jaką jest schyłek pracy w następstwie cyfryzacji. W konsekwencji nie porusza się kwestii przygotowań świata pracy do tego schyłku. Po drugie, wątpliwości budzi identyfikacja istotnych, współczesnych problemów pracy, zwłaszcza dlatego, że w raporcie pomija się lub traktuje fragmentarycznie takie problemy, jak skutki globalizacji (ucieczka od prawa socjalnego, rozrost nierówności, specyficzne ruchy na rynku pracy) czy kondycja prawa socjalnego (w tym konieczność dostosowania go do współczesności). Po trzecie, Światowa Komisja nie podniosła kwestii skuteczności MOP, operującej jako organizacja międzynarodowa w otoczeniu globalnym, mimo iż stawką tej skuteczności jest wywiązanie się z powierzonych jej zadań, a tym samym jej przetrwanie.
  • Studia i opracowania
    • Digitalizacja prawa pracy
      Autor przedstawia zmiany wprowadzone digitalizacją prawa pracy, pod którym to pojęciem rozumie procesy społeczne i zmiany technologiczne dokonujące się w przepisach prawa pracy w epoce czwartej rewolucji przemysłowej w społeczeństwach postindustrialnych. Uważa, że w erze postindustrialnej konieczne są zmiany w przepisach prawa pracy, dla których czynnikiem odróżniającym pracę wykonywaną w ramach stosunku pracy od pracy świadczonej na podstawie umów cywilnoprawnych oraz w ramach działalności prowadzonej na własny rachunek jest instytucja prawna podporządkowania pracownika pracodawcy. Taki podział zatrudnionych na pracowników i niepracowników zakłóca równowagę między osłoną socjalną, konkurencyjnością i elastycznością instytucji rynku pracy. Autor omawia platformy pracy jako przykład digitalizacji zatrudnienia. Analizuje podstawy i ramy prawne zatrudnienia osób korzystających z ich pośrednictwa. Podkreśla, że z wyjątkiem Francji w innych państwach Unii Europejskiej nie uregulowano statusu zatrudnionych za pośrednictwem tych platform.
  • Wykładnia i praktyka
    • Wątpliwości wokół nowej definicji pracodawcy w prawie związkowym
      Przedmiotem rozważań jest legalna definicja pracodawcy ustalona w znowelizowanej ustawie z 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych. Definicja ta prowadzi do wniosku, że pracodawcą jest jednostka organizacyjna zatrudniająca zarówno pracowników jak i osoby wykonujące pracę zarobkową na podstawie innej niż stosunek pracy, bez względu na to, czy stanowi ona podmiot prawa cywilnego. Autor uważa, że omawiana zmiana ustawodawcza umacnia zarządczą koncepcję pracodawcy. Oznacza usankcjonowanie w zbiorowych stosunkach pracy pojęcia pracodawcy ukształtowanego przez art. 3 kodeksu pracy, prowadząc jednocześnie do przeszczepienia tego pojęcia na płaszczyznę zatrudnienia niepracowniczego. 
    • Reprezentatywność zakładowych organizacji związkowych w świetle nowelizacji ustawy o związkach zawodowych
      Autor omawia i ocenia nowe rozwiązania dotyczące reprezentatywności zakładowych organizacji związkowych wprowadzone do ustawy o związkach zawodowych ustawą nowelizującą z 5 lipca 2018 r. Analizuje najważniejsze elementy związane z konstrukcją reprezentatywności na szczeblu zakładowym, tj. przesłanki nabycia reprezentatywności, informacje dotyczące liczebności organizacji związkowych oraz mechanizm uprzywilejowania organizacji reprezentatywnych. Zdaniem autora działania podjęte przez ustawodawcę w analizowanym zakresie mają charakter ewolucyjny i należy je ocenić jako pozytywne, stanowiące usprawnienie dotychczasowych regulacji.
    • Wpływ skazania pracownika na umowny stosunek pracy a ochrona jego danych osobowych 
      Autorka analizuje zakres uprawnień pracodawcy do przetwarzania danych osobowych dotyczących karalności pracownika i osoby ubiegającej się o zatrudnienie, dla potrzeb nawiązania, kontynuacji i rozwiązania umownego stosunku pracy.
  • Z orzecznictwa Sądu Najwyższego
    • Podleganie dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu
      Autorka referuje orzecznictwo Sądu Najwyższego w odniesieniu do problematyki podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu. Jednocześnie zaznacza istotne rozbieżności w tym orzecznictwie.
    • Ugoda a granice odpowiedzialności materialnej pracownika. Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z 21 lutego 2018 r., III PK 14/17
      W glosie do wyroku z 21 lutego 2018 r., III PK 14/17, autor wyraża aprobatę dla stanowiska Sądu Najwyższego, że ugoda pozasądowa zobowiązująca pracownika ponoszącego odpowiedzialność materialną na podstawie art. 114 k.p. do zapłaty odszkodowania w wysokości przewyższającej limit wynikający z art. 119 k.p. jest nieważna (art. 58 § 1 k.c. w związku z art. 300 k.p.). Pozostaje ono bowiem w zgodzie z funkcją ochronną prawa pracy, zasadami uprzywilejowania pracownika oraz ograniczonej odpowiedzialności materialnej pracownika. Tak samo za trafne autor uznaje wydanie w sprawie przez Sąd Najwyższy orzeczenia kasatoryjnego.
  • Zdaniem Państwowej Inspekcji Pracy
    • Departament Prawny Głównego Inspektoratu Pracy
  • Monitoring w miejscu pracy
    • Nowe przepisy
  • Przegląd Dzienników Ustaw z 2019 r. od poz. 198 do poz. 411

Praca i Zabezpieczenie Społeczne - cały wykaz