Bezpieczeństwo pracy i ochrona środowiska w górnictwie 2011/12

  • Eksploatacyjne uszkodzenia bębnów łańcuchowych górniczych przenośników zgrzebłowych (3)
    Bębny łańcuchowe i łańcuchy pracują w środowisku o znacznej agresywności. W praktyce eksploatacyjnej obserwuje się najczęściej synergiczne sprzężenie oddziaływań zmęczeniowych, zużycia ściernego, adhezyjnego, korozyjnego i tribochemicznego, wpływających na degradację własności użytkowych bębnów łańcuchowych przenośników zgrzebłowych. Uszkodzenia zmęczeniowe i tribologiczne elementów układów cięgnowych stanowią najczęstszą przyczynę postojów przenośników zgrzebłowych. Niektóre awarie przenośników zgrzebłowych mają gwałtowny przebieg, stwarzając zagrożenie życia i zdrowia z ałogi. Każde nieplanowane wyłączenie przenośnika zgrzebłowego z ruchu generuje również straty ekonomiczne dla kopalni. 
  • Wybrane zagadnienia związane z rekultywacją wodną wyrobisk odkrywkowych (9)
    Artykuł omawia główne problemy związane z prowadzeniem rekultywacji wodnej oraz naturalne uwarunkowania prowadzenia tego typu rekultywacji, występujące w różnych fazach kształtowania zbiorników powyrobiskowych. Zakończenie rekultywacji ogranicza bowiem możliwość ingerencji w utworzony przez człowieka ekosystem. Powstające jako następstwo eksploatacji kopalin oraz rekultywacji jeziora powyrobiskowe są narażone na degradację. Warunki równowagi końcowej zbiornika zależą wówczas od wielu czynników, w tym również sił natury, których uwzględnienie i wykorzystanie jest konieczne dla prawidłowego funkcjonowania środowiska wodnego. W związku z tym, ważnym elementem związanym z rekultywacją wodną jest odpowiednie zagospodarowanie zlewni wyrobiska. Odkrywkowe wyrobiska górnicze, eksploatowane obecnie w Polsce, mają olbrzymią pojemność wodną. Wodne zagospodarowanie wyrobisk największych kopalń węgla brunatnego i siarki pozwoli na zmagazynowanie ok. 4,5 mld m3 wody. Objętość wodną wszystkich kopalń kruszyw naturalnych i łamanych można oszacować na kilka mld m3.  Zagospodarowanie odkrywkowych wyrobisk górniczych może zmienić niekorzystny bilans wodno-gospodarczy kraju. W artykule przedstawiono sposoby zagospodarowania wyrobisk oraz wskazano na gospodarcze możliwości wykorzystania zbiorników powyrobiskowych.
  • Jak się "zostaje" ratownikiem górniczym? Wyniki sondażu (14)
    W artykule przedstawiono wyniki sondażu przeprowadzonego na próbie pracowników zatrudnionych w podziemnych zakładach górniczych węgla kamiennego, którzy w strukturze zadaniowej służb ratownictwa górniczego pełnili takie funkcje, jak: ratownik górniczy, mechanik sprzętu ratowniczego, zastępowy, dozór, dyspozytor ruchu zakładu górniczego, kierownik bazy ratowniczej. Z obszernego materiału empirycznego zebranego w badaniu, w artykule przedstawiono jego fragment odnoszący się do opinii na temat systemu naboru do kopalnianej służby ratownictwa górniczego.
  • Kopaliny pospolite - stan obecny i kierunki zmian (22)
    W pracy podjęto próbę przedstawienia grupy odkrywkowych zakładów górniczych wydobywających kopaliny pospolite na przestrzeni lat 2002-2010. Artykuł przedstawia informacje na temat: wydobywanych w Polsce kopalin, udzielonych koncesji, liczby zakładów górniczych nadzorowanych przez organy nadzoru górniczego, stanu zagospodarowania złóż oraz struktury wydobycia i zatrudnienia. W sposób statystyczny obrazuje prowadzoną działalność górniczą w podziale na poszczególne województwa oraz wskazuje główne kierunki obserwowanych zmian.
  • Ewidencja gospodarki maszynami i urządzeniami na podstawie Systemu "EMU" (30)
    Wymagania stawiane użytkownikom maszyn i urządzeń w zakładach górniczych stwarzają nierzadko trudności z utrzymaniem prawidłowej gospodarki czy ewidencji maszyn i urządzeń. Obecne przepisy wymuszają na użytkownikach prowadzenie rzetelnej identyfikacji maszyn i urządzeń oraz ewidencji związanych z nimi dokumentów. W komunikacie przedstawiony został system spełniający wymagania obecnych przepisów, jak również umożliwiający pełną kontrolę eksploatowanych maszyn i urządzeń w zakładach górniczych.
  • Kronika (34)
  • To nie powinno się zdarzyć
    • Wypadki, katastrofy (36)
  • Ze świata 
    • Fakty - wydarzenia - opinie (40)
      • Z Katarem nie tylko o skroplonym gazie
      • Polscy przedsiębiorcy i firmy wracają do zniszczonej Libii
      • Kosztowne zabliźnianie tsunami
    • Górnictwo na świecie (41)
      • Chiny dołączają do Kanady i Australii - czołówki światowych inwestorów górniczych
      • Idą dobre czasy dla dostawców renu?
      • Największy na Ziemi projekt produkcji "czystego węgla" może pójść z dymem
      • Australia wprowadza podatek węglowy
  • Stwierdzenia kwalifikacji (42)
  • Dopuszczenia do stosowania w zakładach górniczych (44)
  • Normalizacja (45)
    • Przegląd opublikowanych norm
      • Zarządzanie jakością i zapewnienie jakości
      • Odporność ogniowa i palność elementów budynków
      • Materiały izolacyjne z tworzyw sztucznych i gumy
      • Kable
      • Dźwignice
      • Urządzenia do wentylacji, klimatyzacji i oświetlenia
      • Sprzęt do prac poszukiwawczych, wiertniczych i eksploatacji
      • Urządzenia do wiercenia i wydobywania urobku
      • Urządzenia do przetwarzania
      • Inne wyroby z żeliwa i stali
      • Izolacja cieplna
      • Instalacja odgromowa
      • Instalacje elektryczne
  • Przegląd aktów normatywnych (46)
    • Kontrola w administracji rządowej
    • Postępowanie administracyjne
    • Ordery i odznaczenia
    • Postępowanie mandatowe
    • Wynagrodzenie za pracę
  • Historia i współczesność górnictwa
    • Kura górnicza, warzonka i kopalnioki... Górnicze dziedzictwo kulinarne (47)
      Przedmiotem refleksji są kulinaria związane z grupą zawodową górników. Na podstawie dostępnej literatury przedmiotu i zgromadzonych materiałów własnych autorka przedstawia charakterystyczne cechy diety pracowników kopalń. Interesuje się zarówno dawnym menu, jak i współczesnym, codziennym i świątecznym. Przywołuje charakterystyczne potrawy towarzyszące różnym okolicznościom (np. Barbórce), w Aneksie podaje przepisy na tradycyjne "górnicze" dania.